Көкпектіде көшпенділердің көне кітапханасы болған

Егер сіз күтпеген қызықты оқиғаға куә болып жатсаңыз, редакциямызға хабарласып +7 777 742 49 37 Whatsapp нөміріне жазуыңызға болады.

Қызықты оқиғаларды ең көп жіберген оқырмандарымыз айдың соңында сыйақы алады

USD

330.78

EUR

387.31

RUB

5.32

CNY

51.52

Алтын

1298,90 USD

Мұнай

75,86 USD

ru

Тарих

Көкпектіде көшпенділердің көне кітапханасы болған

0

121

Кезінде кең-байтақ далада көшіп-қонып жүрген қазақ халқының өз кітапханасы болғанын білесіздер ме? Осындай көне кітапханалардың бірі Көкпекті ауданындағы Биғаш ауылында орналасыпты.

Өлкетанушы, тарихшы Қайрат Мәліқаждардың айтуынша, осы өңірдегі әйгілі Толағай тауының маңында ертеде жоңғарлармен кескілескен шайқас болған.

– Соғыста нақты кім жеңгені туралы дерек жоқ. Алайда қиян-кескі шайқас болған деседі. Оқушы кезімізде бұл жазыққа саяхатқа келдік. Найзаның сабы, жебенің ұшы сияқты қару - жарақтардың сынығының талайын тапқанбыз. Тағы бірде осы жол бойына жақын маңнан қойма таптық. Жалпы көшпелі қазақ даласында қоймалар өте көп болған, – дейді Қайрат ағамыз.

Көшпенділердің көне кітапханасы Биғаш ауылының арғы жағындағы жазықта орналасқан. Жергілікті жұрт оны дала кітапханасы деп атап кеткен. Кең жазықта жалғыз тұрған кесенені Апырым байдікі деседі. Алты қырлы бейіттің биіктігі де 6 метр шамасында. Қорғанның сыртынан қайтадан қоршау салынған. Кісі жерлеген жердің сыртына 2 метр биік тастан қорған салып, оның үстіне 2 метр биіктікте ағаш діңгектер орнатылып барып шатыр жабылған. Ал шатырдың үстіне биік күмбез тұрғызылған. Шатырдың астыңғы жағынан арнайы кітапты апарып қоюға арналған тесік, кісі сиятындай есік жасалыпты. Кесенеге керек тасты алыстан тасу үшін де біраз күш жұмсағанын көруге болады. Өйткені кесене орналасқан кең жазықта ешқандай тас жоқ.

– ХІХ ғасырдың басында өмір сүрген Апырым бай оқымысты адам болыпты. Ол кісі оқыған кітаптарын ел игілігінен де аямапты. Өзі өмірден өтерінде ұрпақтарына кесенесінің шатырынан кітап қоятын орын шығарып, оған барлық кітаптарын киізге орап қоюды аманаттапты. Жаз жайлауы Алтай болғандықтан алысқа адамдар кітап іздеп сабылмасын деп кесене шатырына дала кітапханасын салғызған. Ұрпақтары елге керекті кітаптарды киізге орап кесене шатырына қойып кетеді екен. Оны білетін оқымыстылар кесенеден керек кітабын алып, қайта апарып қойып отырған. Осылайша дала кітапханасының дәстүрін қалыптастырған. Маған Апырым бай туралы, осы кесенеде кітапхана болғаны туралы Кашей Тұзова деген апа айтып берген еді, – дейді өлкетанушы Қайрат Мәліқаждар.

Дала кітапханасының дәстүрлі үрдісі қай жылдардан бастап жойылып, кітаптарды кім алып кеткені белгісіз. Бірақ ел аузында кесене шатырындағы кітапханадан көптеген оқымыстылар кітап алып оқығаны айтылып жүр. Қазіргі дамыған елдерде көше кітапханасы сияқты үрдіс қалыптасып, мәдениеттің жоғарғы үлгісі ретінде ұсынылуда. Ал қазақта мұндай дала кітапханасының байырғы заманда-ақ болғанын білгеніміз жөн.

Комментарии (0)

Текст сообщения*
Загрузить файл или картинкуПеретащить с помощью Drag'n'drop
Перетащите файлы
Ничего не найдено
Защита от автоматических сообщений
 
Жалпы Өзекті Комментируемое

Бүгін, 11:20

Перзентхана жұмысы қайта жанданады - Өскемен

Бүгін, 10:23

«AMANAT» партиясы қаладағы бір қатар мектептердің жаңа оқу жылына дайындығын тексерді.

Бүгін, 10:14

"Қазақстан халқына" қоры есебінен 2 мыңнан аса студент білім алады

Бүгін, 09:09

Бір тәулікте коронавирустың 1 643 жағдайы анықталды

11.08.22, 17:48

Әлеуметтік осал топтағы отбасылардың балалары енді элиталық мектептерде оқи алады

11.08.22, 17:09

ШҚО-да қарттар үйіне тиесілі 7,4 миллион теңгені жымқырған

11.08.22, 16:57

Министрлік оқу жылы 15 қыркүйекте басталатыны туралы ақпаратты жоққа шығарады

11.08.22, 16:02

Блогерлер тиісті келісімшартсыз қайырымдылыққа үндей алмайды - жаңа норма

11.08.22, 15:49

12 тамызда Қазақстанда ауа райы қандай болады

11.08.22, 14:35

Елдегі қоғамдық көліктердің 46 пайызы ескі. Әсіресе Ақтау, Өскемен, Талдықорғанда

11.08.22, 13:32

Қазақстанда жылқы еті бір жылда 16,5% қымбаттады

11.08.22, 12:30

Өскеменде теннистен әйелдер арасындағы дүниежүзілік турнир басталды

11.08.22, 11:30

ШҚО-да «Қауіпсіз жол» жедел-профилактикалық іс-шарасы өтуде

11.08.22, 11:03

Ішкі істер министрлігі қазақстандықтарға SMS арқылы үндеу жолдады

11.08.22, 10:30

ШҚО-да сиырларға аю шапты

11.08.22, 10:05

ШҚО-да жыл басынан бері 24 адам жол апатынан қайтыс болды

11.08.22, 09:45

Бір тәулікте 1 651 адам коронавирус жұқтырған

11.08.22, 09:31

Мұнай экспортынан пайда табуға үндейтін жалған жарнама таралып жатыр

11.08.22, 09:00

Өскеменде халықаралық экологиялық акция өтеді

10.08.22, 19:01

Мектеп формасына қойылатын талаптар өзгеріссіз қалады

Еще

06.06.18, 11:55

ШҚО-да менингитке шалдыққан балалар жазылып шықты

29.09.20, 10:45

COVID-19: Өткен аптада ШҚО-да қайтыс болған науқастарға қатысты мәлімет шықты

30.04.20, 09:09

ШҚО коронавирустың екінші толқынына дайындалуда

10.12.11, 18:00

Қалбатауда өнер мектебінің жаңа ғимараты ашылды

30.04.20, 06:31

ШҚО-да суға кеткен жігіттің денесі табылды

12.02.19, 05:03

Өскеменде автобус бірнеше жеңіл көлікпен соқтығысты

30.04.20, 15:00

Өскеменде 10 қабатты үйден құлаған керамогранит оқушының үстіне түскен

30.04.20, 09:32

4 мамырдан бастап кімдер жұмысқа шыға алады?

03.11.20, 15:45

ШҚО-дағы еріктілер өмірлік қиын жағдайға тап болған отбасыларға көмектесті

20.12.11, 18:00

Отаныңа опасыздық жасауға болмайды

29.09.20, 07:45

Өскеменде тағы бір трамвай жаңартылды

03.11.20, 10:15

ШҚО-да билеті бар 50 шақты адам ұшаққа отырғызылмады

03.07.20, 10:59

Асық технологиясын қолданатын Зайсандағы балабақша (Фоторепортаж)

30.04.20, 07:41

Коронавирус: тағы 68 науқас тіркелді

02.12.20, 11:16

Аягөз ауданында дене шынықтыру-сауықтыру кешені ашылды (фоторепортаж)

03.12.20, 18:23

Кезекте тұрған 20 отбасы баспаналы болды - Катонқарағай (ФОТО)

16.06.20, 14:15

Арақ пен темекіден бас тартқан 60 үйлі ауыл бар – ШҚО (Фоторепортаж)

03.12.20, 18:26

Қосағаш пен Бидайықта "Электронды қызмет көрсету орталығы" ашылды - Аягөз (Фоторепортаж)

03.12.20, 17:38

Даниал Ахметов 30 отбасына пәтер кілтін табыстады (Фоторепортаж)

03.04.19, 05:59

Кеңсе менеджерінен қарағанда мүсіншінің жұмысы әлдеқайда қызықты - Мейрам Баймуханов

Бүгін, 11:20

Перзентхана жұмысы қайта жанданады - Өскемен

Бүгін, 10:23

«AMANAT» партиясы қаладағы бір қатар мектептердің жаңа оқу жылына дайындығын тексерді.

Бүгін, 10:14

"Қазақстан халқына" қоры есебінен 2 мыңнан аса студент білім алады

Бүгін, 09:09

Бір тәулікте коронавирустың 1 643 жағдайы анықталды

11.08.22, 17:48

Әлеуметтік осал топтағы отбасылардың балалары енді элиталық мектептерде оқи алады

11.08.22, 17:09

ШҚО-да қарттар үйіне тиесілі 7,4 миллион теңгені жымқырған

11.08.22, 16:57

Министрлік оқу жылы 15 қыркүйекте басталатыны туралы ақпаратты жоққа шығарады

11.08.22, 16:02

Блогерлер тиісті келісімшартсыз қайырымдылыққа үндей алмайды - жаңа норма

11.08.22, 15:49

12 тамызда Қазақстанда ауа райы қандай болады

11.08.22, 14:35

Елдегі қоғамдық көліктердің 46 пайызы ескі. Әсіресе Ақтау, Өскемен, Талдықорғанда

11.08.22, 13:32

Қазақстанда жылқы еті бір жылда 16,5% қымбаттады

11.08.22, 12:30

Өскеменде теннистен әйелдер арасындағы дүниежүзілік турнир басталды

11.08.22, 11:30

ШҚО-да «Қауіпсіз жол» жедел-профилактикалық іс-шарасы өтуде

11.08.22, 11:03

Ішкі істер министрлігі қазақстандықтарға SMS арқылы үндеу жолдады

11.08.22, 10:30

ШҚО-да сиырларға аю шапты

11.08.22, 10:05

ШҚО-да жыл басынан бері 24 адам жол апатынан қайтыс болды

11.08.22, 09:45

Бір тәулікте 1 651 адам коронавирус жұқтырған

11.08.22, 09:31

Мұнай экспортынан пайда табуға үндейтін жалған жарнама таралып жатыр

11.08.22, 09:00

Өскеменде халықаралық экологиялық акция өтеді

10.08.22, 19:01

Мектеп формасына қойылатын талаптар өзгеріссіз қалады

E-MAIL ХАБАРЛАНДЫРУ: