Саратс – Елбасының ерен ерлігі

Егер сіз күтпеген қызықты оқиғаға куә болып жатсаңыз, редакциямызға хабарласып +7 777 742 49 37 Whatsapp нөміріне жазуыңызға болады.

Қызықты оқиғаларды ең көп жіберген оқырмандарымыз айдың соңында сыйақы алады

USD

330.78

EUR

387.31

RUB

5.32

CNY

51.52

Алтын

1298,90 USD

Мұнай

75,86 USD

ru

Тәуелсіздік - 30

Саратс – Елбасының ерен ерлігі

0

280

Алғаш Арал теңізінің әлемдік деңгейдегі апат екенін ескеріп, дүниежүзілік қауымдастықтың назарын аударған Қазақстан Президенті Нұрсұлтан Назарбаев болды. 1993 жылдың наурызында Президент бастамасымен Қызылорда қаласында Арал проблемаларына арналған алғашқы халықаралық конференция өтті. Орта Азия мемлекеттері –Қазақстан, Өзбекстан, Қырғызстан, Тәжікстан және Түрікменстан басшыларының шешімімен мемлекетаралық су шаруашылығы комиссиясы құрылды. Конференцияда халықаралық Аралды құтқару қоры құрылып, оған мемлекеттер кезекпен басшылық жасайтын болып келісілді. Соның нәтижесінде Арал теңізі бассейнінде су ресурстары және қоршаған ортаны басқару ұлттық топтары жұмыс істей бастады.  

Әлемде мұхит пен мұхитты, өзен мен өзенді қосқан мысалдар бар. Бірақ, жоғалып кеткен теңізді қайта тірілткен жобалар болған емес. Арал теңізінің қайта оралуы әлем жұртшылығын таңғалдырып, оны ғасыр жобасы атандырды. Буыны бекімеген жас мемлекеттің басқа да қиындықтары көп болғанына қарамастан, Прези­дент­тің халықты осынау қасірет­тен құтқаруға белсене кірісуі үлкен ерлік еді.

Қазақстан Президенті бас­та­масымен қолға алынған «Сыр­дария өзенінің арнасын реттеу және Арал теңізінің солтүстік бөлігін сақтау» жөніндегі халықаралық жоба осылай жүзеге асты. Халықаралық жобаны Дүниежүзілік Банк пен Қазақстан үкіметі қаржыландырып, оған 86 млн АҚШ доллары бөлінді. Соның нәтижесінде өзеннің жоғарғы бөлігіндегі «Қараөзек», «Әйтек» гидротоспалары қайта жаңғыртылып, олардың су өткізу қабілеті артты. Жобаның алғашқы кезеңінде теңізді бөліп тұратын 14 шақырым «Көкарал» бөгеті тұрғызылып, «Ақлақ» су тоспасы салынды. Кіші Аралдың суы бұрынғы жағалауына жақындап, теңіздің акваториясы 5 есе ұлғайды. Аймақтың ауа райы да өзгеріп, климаттық табиғи болмысы қалыптасты. Теңіз суының тұздылығы бірнеше есе төмендеді. Соның нәтижесінде Кіші Аралда балықтың 20-дан астам түрлері қайта оралып, өңірдің флорасы мен фаунасы жақсарды.

2005 жылы Елбасы Сыр бойына сапары барысында Арал қаласында болды. Бұл Арал тарихында ұмытылмас күн, тарихи сәт еді. Елбасы осында таза ауыз судың тұсауын кесіп, аралдықтардың еліміздегі ең таза суды пайдаланатынын атап өтті. Қамбаш көліне бекіре балық жіберіп, атакәсіптің өркендеуіне тілегін жеткізді. «Мен Аралға көмектессем деген арманыма жеткеніме қуаныштымын» деген Елбасы жобаның екінші кезеңін жалғастыруға тапсырма берді.

Кіші Аралды сақтап қалу жобасы жүзеге асқан алғашқы жылдары жылына 400 тонна балық өндірілсе, бүгінде оның көрсеткіші 8 мың тоннаға жетіп отыр.  Өңірде 8 балық зауыты жұмыс істейді. Бұл балықты аулаумен қатар оны өңдеу жұмыстарының нәтижесін жақсартты. Сала өнімдерінің тең жарымға жуығы ТМД және Еуропа елдеріне экспортталуда. Қазір Ресейдің Дмитровград қаласында жергілікті кәсіпкердің балық зауыты жұмыс істейді.

САРАТС жобасының екінші кезеңінің жүзеге асуы Кіші Аралды кемелдендіре түседі. Балық шаруашылығы одан әрі өркендеп, оның аулау көлемін 30 мың тоннаға жеткізу жоспарлануда. Екінші кезеңде дарияға көпір салынып, оның қауіпті деген бірнеше арналары түзетіледі. Сонымен бірге кіші теңізді Балтық деңгейімен 48-50 метрге көтеру көзделген. Мұның өзі көгілдір айдынды Арал қаласына жақындатып, байырғы теңіз қалпына келмек.

Өткен жылы Қызылордада Арал өңірін тұрақты дамыту жөніндегі халықаралық форум өткізілді. Форумды облыс әкімдігі, «Астана» халықаралық ғылыми кешені және халықаралық Аралды құтқару қорының Қазақстан Республикасындағы атқарушы дирекциясы ұйымдастырды. Келелі басқосуда өңірдің дамуына арналған инвестициялық және гранттық жобаларды жүзеге асыруға халықаралық ұйымдар мен бизнес құрылымдарының қызығушылығын арттырып, түрлі меморандумдарға қол қойылды. Жиында 26 наурыз – «Арал теңізінің күні» болып белгіленді. Биылғы ақпан айында облыс әкімдігінің бастамасымен Астанада осындай шетелдік елшіліктер мен халықаралық ұйымдардың қатысуымен Арал өңірі мәселелеріне арналған халықаралық жиын өткізілді.

Халықаралық Аралды құтқару қорының 25 жылдығы мен биыл алғаш рет аталып өткен «Арал теңізінің күні» ғаламдық мәселенің тиімді шешілуіне өзіндік үлесін қосатын болады.

Комментарии (0)

Текст сообщения*
Загрузить файл или картинкуПеретащить с помощью Drag'n'drop
Перетащите файлы
Ничего не найдено
Защита от автоматических сообщений
 
Жалпы Өзекті Комментируемое

Бүгін, 19:40

Семейлік кәсіпкер Риддердегі өрттен зардап шеккендерге 10 миллион теңге бөлді

Бүгін, 18:37

«Өскемен жылу желілері» АҚ-на арналған вакцина

Бүгін, 18:10

Вакцина алған шетел азаматтарына ПТР-анықтама қажет пе?

Бүгін, 17:44

Қазақстаннан педагогтер мен дәрігерлер кетіп жатыр

Бүгін, 17:08

Қазақстан мектептерінде қауіпсіздік шаралары қатаңдатылмақ

Бүгін, 16:44

Риддерде өрт толықтай ауыздықталды

Бүгін, 16:40

Шығыста жаңбыр қатты жауады – Қазгидромет

Бүгін, 16:21

Ораза айт қалай тойланады?

Бүгін, 16:20

ШҚО-да шектеу шараларын бұзғандарға айыппұл салынды

Бүгін, 16:01

Өскеменде 72 жастағы зейнеткерді алдап кетті

Бүгін, 15:13

Мектеп оқушылары түрмеге есірткі тасып жүр – Өскемен

Бүгін, 15:08

Коронавирус пен пневмониядан тағы 20 адам көз жұмды

Бүгін, 14:05

ШҚО-да жол апатынан 4 адам зардап шекті

Бүгін, 13:26

Риддердегі жалынды ауыздықтаған соң далада ұйықтап жатқан өрт сөндірушілердің видеосы жұртты тәнті етті (ВИДЕО)

Бүгін, 13:02

ШҚО-да түн жамылған біреу колонияға 135 дана трамадол лақтырмақ болды

Бүгін, 12:42

ШҚО-да 2000-ға жуық жұмысшының құқығы қорғалды

Бүгін, 12:04

Өскеменде 8-ші қабаттан құлаған жасөспірімге көмек қажет

Бүгін, 11:46

Коронавирус: Өскеменде жағдай түзелмей тұр

Бүгін, 11:35

"Орталық" жақтың тұрғындары сусыз қалады – Өскемен

Бүгін, 11:22

Экзотикалық көбелектер Өскеменде

Еще

06.06.18, 11:55

ШҚО-да менингитке шалдыққан балалар жазылып шықты

30.04.20, 09:09

ШҚО коронавирустың екінші толқынына дайындалуда

29.09.20, 10:45

COVID-19: Өткен аптада ШҚО-да қайтыс болған науқастарға қатысты мәлімет шықты

10.12.11, 18:00

Қалбатауда өнер мектебінің жаңа ғимараты ашылды

30.04.20, 15:00

Өскеменде 10 қабатты үйден құлаған керамогранит оқушының үстіне түскен

12.02.19, 05:03

Өскеменде автобус бірнеше жеңіл көлікпен соқтығысты

30.04.20, 09:32

4 мамырдан бастап кімдер жұмысқа шыға алады?

30.04.20, 06:31

ШҚО-да суға кеткен жігіттің денесі табылды

29.09.20, 07:45

Өскеменде тағы бір трамвай жаңартылды

20.12.11, 18:00

Отаныңа опасыздық жасауға болмайды

03.11.20, 15:45

ШҚО-дағы еріктілер өмірлік қиын жағдайға тап болған отбасыларға көмектесті

03.11.20, 10:15

ШҚО-да билеті бар 50 шақты адам ұшаққа отырғызылмады

30.04.20, 07:41

Коронавирус: тағы 68 науқас тіркелді

03.12.20, 18:23

Кезекте тұрған 20 отбасы баспаналы болды - Катонқарағай (ФОТО)

02.12.20, 11:16

Аягөз ауданында дене шынықтыру-сауықтыру кешені ашылды (фоторепортаж)

03.07.20, 10:59

Асық технологиясын қолданатын Зайсандағы балабақша (Фоторепортаж)

16.06.20, 14:15

Арақ пен темекіден бас тартқан 60 үйлі ауыл бар – ШҚО (Фоторепортаж)

03.12.20, 18:26

Қосағаш пен Бидайықта "Электронды қызмет көрсету орталығы" ашылды - Аягөз (Фоторепортаж)

03.04.19, 05:59

Кеңсе менеджерінен қарағанда мүсіншінің жұмысы әлдеқайда қызықты - Мейрам Баймуханов

03.12.20, 17:38

Даниал Ахметов 30 отбасына пәтер кілтін табыстады (Фоторепортаж)

Бүгін, 19:40

Семейлік кәсіпкер Риддердегі өрттен зардап шеккендерге 10 миллион теңге бөлді

Бүгін, 18:37

«Өскемен жылу желілері» АҚ-на арналған вакцина

Бүгін, 18:10

Вакцина алған шетел азаматтарына ПТР-анықтама қажет пе?

Бүгін, 17:44

Қазақстаннан педагогтер мен дәрігерлер кетіп жатыр

Бүгін, 17:08

Қазақстан мектептерінде қауіпсіздік шаралары қатаңдатылмақ

Бүгін, 16:44

Риддерде өрт толықтай ауыздықталды

Бүгін, 16:40

Шығыста жаңбыр қатты жауады – Қазгидромет

Бүгін, 16:21

Ораза айт қалай тойланады?

Бүгін, 16:20

ШҚО-да шектеу шараларын бұзғандарға айыппұл салынды

Бүгін, 16:01

Өскеменде 72 жастағы зейнеткерді алдап кетті

Бүгін, 15:13

Мектеп оқушылары түрмеге есірткі тасып жүр – Өскемен

Бүгін, 15:08

Коронавирус пен пневмониядан тағы 20 адам көз жұмды

Бүгін, 14:05

ШҚО-да жол апатынан 4 адам зардап шекті

Бүгін, 13:26

Риддердегі жалынды ауыздықтаған соң далада ұйықтап жатқан өрт сөндірушілердің видеосы жұртты тәнті етті (ВИДЕО)

Бүгін, 13:02

ШҚО-да түн жамылған біреу колонияға 135 дана трамадол лақтырмақ болды

Бүгін, 12:42

ШҚО-да 2000-ға жуық жұмысшының құқығы қорғалды

Бүгін, 12:04

Өскеменде 8-ші қабаттан құлаған жасөспірімге көмек қажет

Бүгін, 11:46

Коронавирус: Өскеменде жағдай түзелмей тұр

Бүгін, 11:35

"Орталық" жақтың тұрғындары сусыз қалады – Өскемен

Бүгін, 11:22

Экзотикалық көбелектер Өскеменде

E-MAIL ХАБАРЛАНДЫРУ: